Gewichtsverlies is het gouden standaardadvies. Verlies het vet, dood de ontsteking, fixeer de insuline. Simpele oorzaak, simpel gevolg.
Rechts?
Nieuw onderzoek zegt niet altijd. Voor sommigen staat er zelfs absoluut niet.
De Tüpingen-val
Een onderzoek naar Diabetes volgt 190 volwassenen. In gevaar. Zwaar. Het soort profiel dat artsen onmiddellijk markeren. Ze sloten zich aan bij het Tübingen Lifestyle Intervention-programma – TULIP, als je het wilt weten – en bleven daar twee jaar. Vervolgens keken onderzoekers er bijna tien jaar naar.
De langetermijnvisie is hier van belang. De meeste onderzoeken knipperen. Deze hield de camera vast.
Ze verdeelden iedereen in zes metabolische clusters. Hoe hun lichaam met suiker omging. Hoe hard de alvleesklier moest werken.
Twee groepen zagen er vanaf het begin wankel uit.
Cluster 3: Alvleesklier zwak.
Cluster 5: Oudere, zwaardere cellen die doof zijn voor insuline.
De focus verschoof naar 60 mensen die het ‘goed’ deden. Ze vielen af: minstens 3%, gemiddeld 8%. Ze hielden het uit. Jaren gingen voorbij.
Wat er daarna gebeurde, is waar de troost van het verhaal uit elkaar valt.
Goede resultaten, slechte biologie
Cluster 3 mensen? Meestal prima. 10% ontwikkelde diabetes type 2.
Cluster 5? 41%.
Eenenveertig procent ontwikkelde de ziekte. Ondanks dat ze slanker waren dan ze begonnen. Ondanks dat ik dat gewicht jarenlang heb vastgehouden.
Hun nuchtere bloedsuikerspiegel steeg. De pieken na de maaltijd werden erger. De alvleesklier raakt sneller vermoeid. Gewichtsverlies heeft het systeem niet gered.
Vergelijk dat eens met 0% in groepen met een laag risico.
Het is een harde draai. Er is ons verteld dat als we maar genoeg gewicht verliezen, we geen stofwisselingsziekten meer krijgen. De gegevens doen anders vermoeden. Voor cluster 5 is de biologie gebroken op een manier die de schaal niet kan aanraken.
“Twee mensen kunnen hetzelfde dieet volgen… en toch totaal verschillende uitkomsten hebben.”
Dat is het probleem. Je bent niet je taille.
Voorbij het getal
Dit gaat niet over doemdenken. Levensstijl helpt nog steeds. Beweging, voeding, slaap – het is nooit ‘zinloos’. Maar vertrouwen op het aantal ponden is een gevaarlijke sluiproute.
Voor sommigen is het regelsysteem gewoon mislukt. Oudere cellen, hardnekkige weerstand, genetische belasting. Door vet te verliezen, wordt de alvleesklier niet van de ene op de andere dag opnieuw bedraad. Of ooit.
Dus wat doen we? Kijk niet langer naar de badkamervloer.
- Controleer je markeringen. Nuchtere insuline, HbA1, lipidenpaneel. Gewicht is ijdelheid. Bloed is waarheid.
- Til dingen op. Zware dingen. Spieren verbranden suiker onafhankelijk van het lichaamsgewicht.
- Eet eiwitten. Eet vezels. Houd de piek laag.
- Slaap. Echte slaap. Cortisol houdt van een slechte nachtrust, en dat geldt ook voor buikvet.
- Ken je afkomst. Als je ouders het hadden, vecht je een zware strijd die geen rekening houdt met calorietekorten.
Wij houden van nette eindes. De studie levert niets op. Het kan zijn dat u alles ‘goed’ doet en toch in de diagnose terechtkomt. Of misschien zit je stil en gaat alles goed.
Het is rommelig.
Valt er nog iets te proberen als de cijfers niet bewegen?
